ข้อสอบ กระบวนการขึ้นรูปพลาสติก คือชุดคำถามที่วัดว่าผู้เรียนเข้าใจวิธีเปลี่ยนเม็ดหรือแผ่นพลาสติกให้เป็นชิ้นงาน บทความนี้เป็นภาพรวมว่าเรื่องนี้มีอะไรบ้าง แต่ละวิธีต่างกันตรงไหน และควรฝึกอย่างไร ขอบเขตจริงขึ้นกับรายวิชาและผู้สอน จึงควรอ่านข้อสอบ กระบวนการขึ้นรูปพลาสติก ควบคู่กับเอกสารของครู
ข้อสอบ กระบวนการขึ้นรูปพลาสติก มีเนื้อหาอะไรบ้าง
- หลักการของแต่ละกระบวนการ ว่าเริ่มจากวัตถุดิบแบบใดและจบเป็นรูปทรงแบบใด
- ลำดับขั้นตอน เช่น การฉีดขึ้นรูปมีหนีบ ฉีด คงแรงดัน ระบายความร้อน และปลดชิ้นงาน (มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา)
- การจับคู่ผลิตภัณฑ์กับกระบวนการ ซึ่งเป็นรูปแบบที่ใช้ฝึกข้อสอบ กระบวนการขึ้นรูปพลาสติก ได้ง่ายที่สุด
ตารางเทียบสำหรับข้อสอบ กระบวนการขึ้นรูปพลาสติก
| กระบวนการ | หลักการ | ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ |
|---|---|---|
| การฉีด (Injection Molding) | หลอมพลาสติกแล้วฉีดเข้าแม่พิมพ์ด้วยแรงดัน | ชิ้นส่วนขนาดเล็ก ฝาขวดเกลียว |
| การอัดรีด (Extrusion) | ดันพลาสติกหลอมผ่านแม่พิมพ์ ได้หน้าตัดต่อเนื่อง | ท่อ PVC ฟิล์ม เส้นฟิลาเมนต์ |
| การเป่า (Blow Molding) | อัดลมให้พลาสติกกลวงพองตามแม่พิมพ์ | ขวด ถังเชื้อเพลิงรถยนต์ |
| เทอร์โมฟอร์ม (Thermoforming) | ให้ความร้อนแผ่นพลาสติกแล้วดูดแนบแม่พิมพ์ | แก้วเครื่องดื่มเย็น ถาด บรรจุภัณฑ์ |
| การหมุน (Rotational Molding) | หมุนแม่พิมพ์ที่ร้อนให้ผงพลาสติกเคลือบผนัง | ลูกบอล ตุ๊กตา |
ที่มา: Britannica และ TIS-GDV
บทความแนะนำ
ตัวอย่างโจทย์ฝึกแนวข้อสอบ กระบวนการขึ้นรูปพลาสติก (เขียนขึ้นใหม่เพื่อฝึก)
- ข้อ 1: ต้องการผลิตท่อยาวต่อเนื่อง ควรใช้กระบวนการใด ตอบ การอัดรีด เพราะได้ชิ้นงานหน้าตัดคงที่ต่อเนื่อง
- ข้อ 2: ขวดน้ำพลาสติกกลวงผลิตด้วยวิธีใด ตอบ การเป่า เพราะใช้ลมดันพลาสติกให้แนบแม่พิมพ์
- ข้อ 3: การฉีดกับเทอร์โมฟอร์มต่างกันอย่างไร ตอบ การฉีดเริ่มจากพลาสติกหลอม ส่วนเทอร์โมฟอร์มเริ่มจากแผ่นที่อ่อนตัวด้วยความร้อน
วิธีฝึกข้อสอบ กระบวนการขึ้นรูปพลาสติก ให้จำได้
- ถามตัวเอง 2 ข้อ: วัตถุดิบเป็นเม็ดหรือแผ่น และชิ้นงานตันหรือกลวง
- หยิบของใช้ในบ้านมาเดาว่าผลิตด้วยวิธีไหน แล้วเทียบกับตาราง
- จำคำศัพท์อังกฤษคู่ไปด้วย เพราะข้อสอบ กระบวนการขึ้นรูปพลาสติก บางชุดอาจใช้ชื่อภาษาอังกฤษ
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ข้อสอบ กระบวนการขึ้นรูปพลาสติก ใช้ในรายวิชาไหน
ขึ้นกับหลักสูตรของแต่ละสถานศึกษา มักเกี่ยวกับวัสดุหรือกระบวนการผลิต ควรดูคำอธิบายรายวิชาของตนเอง
Extrusion ภาษาไทยเรียกว่าอะไร
เรียกได้หลายแบบ เช่น การอัดรีด หรือการอัดขึ้นรูป จึงควรจำควบคู่กับคำภาษาอังกฤษเพื่อไม่สับสน
ทำไมการฉีดจึงต้องใช้เวลาหล่อเย็น
เอกสารของมหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทาระบุว่าการระบายความร้อนใช้เวลาประมาณ 70-80% ของรอบการทำงาน จึงเป็นขั้นตอนที่กินเวลามากที่สุด
แก้วน้ำพลาสติกกับขวดน้ำใช้วิธีเดียวกันไหม
ไม่จำเป็น แก้วเครื่องดื่มเย็นบางชนิดใช้เทอร์โมฟอร์มจากแผ่น ส่วนขวดมักใช้การเป่าจากท่อพลาสติก
อ่านเพิ่มเติม
แหล่งอ้างอิง
- Britannica: Plastic, Injection molding – https://www.britannica.com/science/plastic/Injection-molding
- TIS-GDV: Processes used in plastics manufacturing – https://www.tis-gdv.de/?p=265
- มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา: เอกสารการขึ้นรูปในกระบวนการผลิต – https://ssrudlp.ssru.ac.th/data-file/teacher_work/file/4bf26902a94f309c82334f007b6368d7.pdf
