หน่วยสิ่งแวดล้อมรอบตัวเราเป็นบทแรก ๆ ของสาระภูมิศาสตร์ที่เด็ก ป.1 ได้เรียน เนื้อหาไม่ยาก แต่คำถามมักใช้ภาพและสถานการณ์ใกล้ตัว เด็กจึงต้องเข้าใจความหมายมากกว่าท่องจำ บทนี้สรุปเนื้อหาที่ออกใน ข้อสอบสังคมป.1 สิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา เป็นหัวข้อย่อย อ้างอิงตัวชี้วัดตามที่บทเรียนออนไลน์เรื่องสิ่งแวดล้อมรอบตัวเราของทรูปลูกปัญญา ระบุไว้ พร้อมโจทย์ทบทวนท้ายบท

ตัวชี้วัดที่หน่วยนี้วัด
- ข้อสอบ rt ป.1 2569 พร้อมเฉลย (ปีการศึกษา 2568) ที่สอบปี 2569 (RT : Reading Test ) การอ่านรู้เรื่อง การอ่านออกเสียง ดาวน์โหลดแนวข้อสอบ rt ป.1 คลิกที่นี่ข้อสอบ rt ป.1 2569 พร้อมเฉลย (ปีการศึกษา 2568) ที่สอบปี 2569 (RT : Reading… คลิกเพื่ออ่านต่อ
- เฉลยข้อสอบจุฬาภรณ์ 2570 ม.1 (ปีการศึกษา 2570) รอบแรก วิชาวิทยาศาสตร์ สอบเมื่อ 8 พ.ย. 69 ดาวน์โหลดที่นี่เฉลยข้อสอบจุฬาภรณ์ 2570 ม.1 (ปีการศึกษา 2570) รอบแรก วิชาวิทยาศาสตร์ สอบเมื่อ 8… คลิกเพื่ออ่านต่อ
- ข้อสอบกลางภาค สังคม ม.1 ออกเรื่องอะไร ครบ 5 สาระ และวางแผนทบทวนอย่างไร
| รหัส | ตัวชี้วัด | เด็กต้องทำได้ |
|---|---|---|
| ส 5.1 ป.1/1 | แยกแยะสิ่งต่าง ๆ รอบตัวที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติและที่มนุษย์สร้างขึ้น | จัดกลุ่มสิ่งที่เห็นรอบบ้านและโรงเรียนได้ถูกต้อง |
| ส 5.1 ป.1/2 | ระบุความสัมพันธ์ของตำแหน่ง ระยะ และทิศของสิ่งต่าง ๆ รอบตัว | บอกว่าสิ่งใดอยู่ใกล้ไกล ซ้ายขวา และอยู่ทิศใด |
ครูที่ต้องการแยกว่าข้อสอบข้อใดเป็นตัวชี้วัดระหว่างทางหรือปลายทาง ดูวิธีคิดได้จากบทความอธิบายตัวชี้วัดระหว่างทางและปลายทาง วิชาสังคมศึกษา และแนวทางแยกตัวชี้วัดระหว่างทางและปลายทาง
สรุปเนื้อหาที่ 1 สิ่งแวดล้อมสองประเภท
สิ่งแวดล้อมคือทุกสิ่งรอบตัวเรา ทั้งสิ่งมีชีวิตและไม่มีชีวิต แบ่งเป็นสองกลุ่มที่ ข้อสอบสังคมป.1 สิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา ชอบให้จัดประเภท
- สิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติ คือสิ่งที่เกิดขึ้นเอง เช่น ต้นไม้ ภูเขา แม่น้ำ ดิน สัตว์ ท้องฟ้า
- สิ่งแวดล้อมที่มนุษย์สร้างขึ้น คือสิ่งที่คนทำขึ้น เช่น บ้าน ถนน โรงเรียน สะพาน รถยนต์ โต๊ะ
จุดที่เด็กสับสนคือของที่ทำจากวัสดุธรรมชาติ เช่น โต๊ะไม้ ให้สอนว่าดูที่ “ใครทำให้เกิด” ไม้เป็นธรรมชาติ แต่โต๊ะเป็นสิ่งที่คนสร้าง เนื้อหานี้ต่อยอดไปถึงการใช้และดูแลทรัพยากรในชั้นที่สูงขึ้น ดูตัวอย่างได้ที่ข้อสอบทรัพยากรธรรมชาติ พร้อมเฉลย
สรุปเนื้อหาที่ 2 ตำแหน่ง ระยะ ทิศ และแผนผังง่าย ๆ
ส่วนนี้มีสัดส่วนคำถามมากใน ข้อสอบสังคมป.1 สิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา เพราะวัดตัวชี้วัด ป.1/2 โดยตรง
- ตำแหน่ง ใช้คำบอกที่อยู่ เช่น ข้างบน ข้างล่าง ข้างหน้า ข้างหลัง ซ้าย ขวา
- ระยะ บอกว่าใกล้หรือไกล เช่น บ้านอยู่ใกล้โรงเรียนมากกว่าตลาด
- ทิศ เริ่มจากทิศที่ดวงอาทิตย์ขึ้นคือทิศตะวันออก และตกคือทิศตะวันตก แล้วต่อด้วยทิศเหนือและทิศใต้
- แผนผังง่าย ๆ คือภาพที่มองจากด้านบน แสดงตำแหน่งสิ่งของ เช่น แผนผังห้องเรียน ความรู้เรื่องทิศและระยะช่วยให้อ่านแผนผังได้ถูกต้อง
ทรูปลูกปัญญามีข้อสอบสังคมศึกษา ป.1 ภูมิศาสตร์ พร้อมเฉลย ที่ใช้ฝึกเรื่องตำแหน่งและทิศเพิ่มได้
สรุปเนื้อหาที่ 3 ปรากฏการณ์ทางธรรมชาติใกล้ตัว
ปรากฏการณ์ทางธรรมชาติคือสิ่งที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ ตัวอย่างที่บทเรียนยกมาได้แก่ กลางวันและกลางคืน ลม ฝน หมอก และน้ำค้าง ข้อสอบ ป.1 มักถามว่าเห็นปรากฏการณ์นั้นช่วงเวลาใด หรือควรแต่งกายอย่างไร เช่น หมอกมักเห็นในตอนเช้า ผู้ปกครองที่อยากอธิบายเพิ่มเติมว่าทำไมหมอกจึงเกิดตอนเช้า อ่านได้จากคำอธิบายของ University of Wisconsin เรื่องหมอกยามเช้า และหน้าความรู้เรื่องหมอกของ Met Office แล้วเล่าเป็นภาษาง่าย ๆ ให้เด็กฟัง
โจทย์ทบทวนพร้อมเฉลย
โจทย์ ข้อสอบสังคมป.1 สิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา ชุดนี้เขียนขึ้นใหม่เพื่อทบทวน ไม่ใช่ข้อสอบจริง
- ข้อใดเป็นสิ่งแวดล้อมที่มนุษย์สร้างขึ้น ก. ภูเขา ข. แม่น้ำ ค. สะพาน เฉลย ค.
- ข้อใดเกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ ก. ถนน ข. ต้นมะม่วง ค. รถไฟ เฉลย ข.
- ดวงอาทิตย์ขึ้นทางทิศใด ก. ทิศเหนือ ข. ทิศตะวันออก ค. ทิศใต้ เฉลย ข.
- ถ้าโต๊ะครูอยู่หน้าห้อง และนักเรียนนั่งหันหน้าไปหาโต๊ะครู กระดานดำอยู่ด้านใดของนักเรียน ก. ข้างหน้า ข. ข้างหลัง ค. ข้างล่าง เฉลย ก. (กำหนดให้กระดานอยู่หน้าห้อง)
- ปรากฏการณ์ใดมักเห็นในตอนเช้าที่อากาศเย็น ก. หมอก ข. ฟ้าแลบ ค. รุ้งกินน้ำตอนเที่ยง เฉลย ก.
วิธีทบทวนให้เด็ก ป.1 จำได้นาน
- ข้อสอบ ทรัพยากรธรรมชาติ พร้อมเฉลย ตัวอย่างโจทย์ 3 ประเภททรัพยากรและข้อมูลป่าไม้ พร้อมคำอธิบายข้อสอบ ทรัพยากรธรรมชาติ พร้อมเฉลย ตัวอย่างโจทย์ 3 ประเภททรัพยากรและข้อมูลป่าไม้… คลิกเพื่ออ่านต่อ
- ข้อสอบ เตรียม สังคม สรุปเนื้อหาสังคมศึกษาที่ออกสอบเข้า ม.4 เตรียมอุดม ครบ 5 สาระ
- ข้อสอบคณิตศาสตร์ป 4 ออกเรื่องอะไร สรุปบทเรียนทั้งปี พร้อมตัวอย่างโจทย์
การทบทวน ข้อสอบสังคมป.1 สิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา ได้ผลที่สุดเมื่อเด็กได้ลงมือสังเกตของจริง
- พาเดินรอบบ้านหรือโรงเรียน ให้ชี้และบอกว่าสิ่งใดเป็นธรรมชาติ สิ่งใดคนสร้าง
- ให้วาดแผนผังห้องนอนของตัวเองแบบมองจากด้านบน แล้วบอกทิศของหน้าต่าง
- ฝึกอ่านคำในข้อสอบด้วยบัญชีคำพื้นฐาน ป.1 เพราะเด็กบางคนตอบผิดเพราะอ่านคำถามไม่ออก
- ก่อนสอบปลายภาคใช้ข้อสอบปลายภาค ป.1 2569 และข้อสอบปลายภาค ป.1 ถึง ป.6 ครบทุกวิชา ทบทวนรวม
เมื่อขึ้น ป.2 เนื้อหาภูมิศาสตร์จะขยายจากรอบตัวไปถึงชุมชน ดูตัวอย่างการทบทวนได้จากข้อสอบปลายภาค ป.2 2568 และเมื่อถึงมัธยม สาระนี้จะต่อเนื่องไปจนถึงข้อสอบกลางภาค สังคม ม.1 การเรียนให้เข้าใจตั้งแต่ ข้อสอบสังคมป.1 สิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา จึงเป็นฐานสำคัญของวิชาสังคมศึกษาในชั้นต่อไป
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
หน่วยสิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา ป.1 วัดตัวชี้วัดใด?
ส 5.1 ป.1/1 การแยกแยะสิ่งที่เกิดตามธรรมชาติกับที่มนุษย์สร้าง และ ส 5.1 ป.1/2 ตำแหน่ง ระยะ และทิศ
โต๊ะไม้นับเป็นสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติหรือไม่?
ไม่ใช่ โต๊ะเป็นสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น แม้จะทำจากไม้ซึ่งเป็นวัสดุธรรมชาติ
ควรสอนทิศให้เด็ก ป.1 เริ่มจากอะไร?
เริ่มจากทิศที่ดวงอาทิตย์ขึ้นและตก แล้วจึงต่อด้วยทิศเหนือและใต้
ปรากฏการณ์ธรรมชาติที่ออกสอบ ป.1 มีอะไรบ้าง?
เช่น กลางวันกลางคืน ลม ฝน หมอก และน้ำค้าง
ข้อสอบสังคมป.1 สิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา มักใช้คำถามแบบไหน?
มักใช้ภาพหรือสถานการณ์ใกล้ตัว ให้เด็กจัดกลุ่มสิ่งของหรือบอกตำแหน่งและทิศ
แหล่งอ้างอิง
- ทรูปลูกปัญญา บทเรียนออนไลน์ เรื่อง สิ่งแวดล้อมรอบตัวเรา: https://www.trueplookpanya.com/learning/detail/31464
- ทรูปลูกปัญญา ข้อสอบสังคมศึกษา ป.1 ภูมิศาสตร์ พร้อมเฉลย: https://www.trueplookpanya.com/examination2/start-exam/13677
- University of Wisconsin SSEC, Why is Fog Usually Seen in the Morning?: https://wxguys.ssec.wisc.edu/?p=226
- Met Office, What is fog?: https://weather.metoffice.gov.uk/learn-about/weather/types-of-weather/fog


