ข้อสอบการเขียนอัลกอริทีึมด้วยข้อความ (หรือที่หลายคนค้นว่า ข้อสอบการเขียนอัลกอริทึมด้วยข้อความ) เป็นโจทย์ในรายวิชาวิทยาการคำนวณที่ให้นักเรียนอธิบายวิธีแก้ปัญหาออกมาเป็นขั้นตอนด้วยภาษาที่ใช้สื่อสารทั่วไป บทนี้สรุปภาพรวมว่าข้อสอบแนวนี้วัดอะไร ถามแบบไหน และฝึกอย่างไรให้ทำได้ถูกต้อง

อัลกอริทึมคืออะไร และ “เขียนด้วยข้อความ” หมายถึงอะไร
- เอกสารประกอบการสอนของ DLTV ให้ความหมายว่า อัลกอริทึมคือกระบวนการแก้ปัญหาที่อธิบายออกมาเป็นขั้นตอนที่ชัดเจน เมื่อรับข้อมูลเข้าแล้วต้องได้ผลลัพธ์ตามที่กำหนด
- การอธิบายอัลกอริทึมทำได้ 3 วิธี คือ ภาษาที่ใช้สื่อสารทั่วไป (ข้อความ) รหัสลำลอง (Pseudocode) และผังงาน (Flowchart)
- การเขียนด้วยข้อความคือการเล่าขั้นตอนเป็นประโยคเรียงลำดับ 1, 2, 3 … ให้คนอ่านทำตามได้โดยไม่สับสน เป็นพื้นฐานก่อนเขียนรหัสลำลองและผังงาน
โครงสร้าง 3 แบบที่ข้อสอบชอบถาม
| โครงสร้าง | ลักษณะ | ตัวอย่างในชีวิตประจำวัน |
|---|---|---|
| ลำดับ (Sequential) | ทำทีละขั้นจนเสร็จแล้วจึงไปขั้นถัดไป | แยกผ้าขาวกับผ้าสี ซัก แล้วนำไปตาก |
| ทางเลือก/เงื่อนไข (Selection) | ถ้าเงื่อนไขเป็นจริงทำอย่างหนึ่ง ไม่เช่นนั้นทำอีกอย่าง | ถ้าฝนตกให้ตากผ้าในร่ม ไม่เช่นนั้นตากกลางแจ้ง |
| วนซ้ำ (Iteration) | ทำซ้ำจนกว่าเงื่อนไขจะเป็นไปตามที่กำหนด | ล้างผ้า ตรวจว่าสะอาดหรือยัง ถ้ายังให้ล้างซ้ำ |
ตัวอย่างในตารางสรุปจากใบความรู้ DLTV ซึ่งใช้คำว่า “เริ่มต้น” และ “จบ” กำกับต้นและท้ายขั้นตอนเสมอ
ข้อสอบการเขียนอัลกอริทีึมด้วยข้อความ มักถามแบบไหน
- ให้เรียงขั้นตอนที่สลับกันให้ถูกลำดับ เช่น ขั้นตอนทอดไข่ หุงข้าว หรือเลี้ยงปลา
- ให้ระบุว่าขั้นตอนที่กำหนดเป็นโครงสร้างแบบลำดับ ทางเลือก หรือวนซ้ำ
- ให้หาขั้นตอนที่ขาดหายหรือผิดพลาด
- ให้แปลงอัลกอริทึมจากข้อความเป็นผังงาน หรือแปลงกลับ
บทความที่เกี่ยวข้อง
- รวมข้อสอบทุกระดับชั้น หมวดข้อสอบ kroocool
- อบรมออนไลน์ได้เกียรติบัตร 2569 หัวข้อ AI Skills for Everyone
- ข้อสอบ สอวน. 2569 พร้อมเฉลย รวมวิชาคอมพิวเตอร์
ตัวอย่างโจทย์ฝึก (เขียนขึ้นเพื่อฝึก ไม่ใช่ข้อสอบจริง)
1) “เริ่มต้น / 1. หยิบแก้ว / 2. เทนม / 3. ถ้านมยังไม่เต็มแก้ว ให้กลับไปขั้นที่ 2 / จบ” ขั้นตอนนี้ใช้โครงสร้างใด
ก. ลำดับอย่างเดียว ข. ทางเลือกอย่างเดียว ค. มีการวนซ้ำ ง. ไม่ใช่อัลกอริทึม
เฉลย ค. เพราะมีคำสั่งกลับไปทำขั้นที่ 2 ซ้ำจนกว่าเงื่อนไขจะครบ
2) อัลกอริทึมใดเขียนด้วยข้อความได้ชัดเจนที่สุด
ก. “ทำอาหารให้อร่อย” ข. “ล้างผัก หั่นผัก ผัดด้วยไฟกลาง 3 นาที ตักใส่จาน” ค. “ทำตามใจชอบ” ง. “ผัดผักแล้วแต่สถานการณ์”
เฉลย ข. เพราะแต่ละขั้นระบุสิ่งที่ต้องทำชัดเจนและมีจุดจบ
3) ข้อความ “ถ้าคะแนนตั้งแต่ 50 ขึ้นไป แสดงคำว่าผ่าน ไม่เช่นนั้นแสดงคำว่าไม่ผ่าน” เป็นโครงสร้างแบบใด
- ข้อสอบ TGAT 69 พร้อมเฉลย PDF รวมแนวข้อสอบ TGAT1-TGAT3 โครงสร้างข้อสอบ และปฏิทิน TCAS70 ล่าสุดข้อสอบ TGAT 69 พร้อมเฉลย PDF รวมแนวข้อสอบ TGAT1-TGAT3 โครงสร้างข้อสอบ… คลิกเพื่ออ่านต่อ
- ข้อสอบคอมพิวเตอร์ป.3 คืออะไร วิทยาการคำนวณเรียนอะไร พร้อมตัวอย่างโจทย์ฝึก
- ข้อสอบการงานอาชีพ ม.2 พร้อมเฉลย doc ตัวอย่างโจทย์ฝึกพร้อมคำอธิบายทีละข้อ
เฉลย ทางเลือก/เงื่อนไข เพราะมีการตัดสินใจ 2 ทาง
เคล็ดลับเขียนให้ได้คะแนนเต็ม
- ขึ้นต้นด้วย “เริ่มต้น” และปิดด้วย “จบ” ทุกครั้ง
- หนึ่งขั้นตอนทำเพียงหนึ่งการกระทำ ใช้คำกริยานำหน้า
- เงื่อนไขต้องบอกทั้งกรณีจริงและไม่จริง
- การวนซ้ำต้องมีจุดหยุดเสมอ ไม่เช่นนั้นจะวนไม่จบ
- ลองให้เพื่อนอ่านแล้วทำตาม ถ้าทำได้โดยไม่ต้องถามเพิ่ม แปลว่าข้อความชัดพอ
ใครอยากต่อยอดไปเขียนผังงาน ดูสัญลักษณ์ได้จาก ใบความรู้วิทยาการคำนวณ ม.1 จาก DLTV และอ่านคำอธิบายเพิ่มเติมเรื่อง ความหมายของอัลกอริทึม
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: การเขียนอัลกอริทึมด้วยข้อความต่างจากรหัสลำลองอย่างไร
ตอบ: ข้อความใช้ภาษาพูดทั่วไปเล่าขั้นตอน ส่วนรหัสลำลองใช้คำบรรยายสั้น ๆ ที่มีรูปแบบใกล้ภาษาโปรแกรมมากกว่า
ถาม: ข้อสอบการเขียนอัลกอริทีึมด้วยข้อความ อยู่ในวิชาอะไร
ตอบ: อยู่ในรายวิชาวิทยาการคำนวณ สาระเทคโนโลยี มาตรฐาน ว 4.2 ตามเอกสาร DLTV
ถาม: ต้องใส่เลขลำดับขั้นตอนไหม
ตอบ: ควรใส่ เพราะช่วยให้อ้างอิงขั้นตอนได้ โดยเฉพาะเมื่อมีคำสั่งวนกลับไปขั้นก่อนหน้า
ถาม: ฝึกจากอะไรดีที่สุด
ตอบ: เริ่มจากกิจวัตรใกล้ตัว เช่น แปรงฟัน หุงข้าว แล้วลองเพิ่มเงื่อนไขและการวนซ้ำทีละขั้น
อ่านต่อหมวดอื่น
แหล่งอ้างอิง
- DLTV ใบความรู้วิทยาการคำนวณ ม.1 ว21104: https://dltv.ac.th/utils/files/download/185501
- DLTV เอกสารเทคโนโลยี 1 ว21103: https://dltv.ac.th/utils/files/download/66526
- GotoKnow ความหมายของอัลกอริทึม (Algorithm): https://www.gotoknow.org/posts/659739


