ข้อสอบความรู้ทั่วไป 2570 สรุปเนื้อหาที่ออกสอบ ภาค ก ก.พ. ท้องถิ่น ครูผู้ช่วย และกฎหมายที่ต้องอ่าน

ใครวางแผนสอบราชการรอบปี 2570 จะพบว่าคำว่า “ความรู้ทั่วไป” ไม่ได้หมายถึงวิชาเดียวกันทุกสนาม แต่ละหน่วยงานตั้งชื่อวิชา ให้คะแนน และกำหนดขอบข่ายกฎหมายต่างกัน บทนี้จึงเน้นสรุปว่า ข้อสอบความรู้ทั่วไป 2570 ในสนามหลักออกเรื่องอะไร กฎหมายฉบับไหนเป็นแกน และแต่ละฉบับมีประเด็นอะไรที่ควรจำ โดยอิงข้อมูลจากหน่วยงานรัฐและสื่อหลักที่ตรวจสอบได้เท่านั้น

ถ้ายังไม่แน่ใจว่าความรู้ทั่วไปใช้ในสนามไหนบ้างและควรเริ่มเตรียมตัวตรงไหน แนะนำอ่านบทหลัก “ข้อสอบความรู้ทั่วไป 2569 คืออะไร ใช้ในสนามไหน ออกเรื่องอะไร และเตรียมตัวอย่างไร” ก่อน ส่วนบทนี้จะลงลึกที่ขอบข่ายเนื้อหาและตัวบทกฎหมาย

ภาพรวมขอบข่ายที่ใช้ในสามสนามหลัก

• สอบ ก.พ. ภาค ก ใช้ชื่อวิชา “ความรู้และลักษณะการเป็นข้าราชการที่ดี” เป็นหนึ่งในสามวิชา ร่วมกับความสามารถในการคิดวิเคราะห์และภาษาอังกฤษ ดูโครงสร้างทั้งชุดได้ในบท ข้อสอบ ก.พ. ภาค ก ที่แบ่งเป็น 3 วิชา
• สอบท้องถิ่นภาค ก ใช้ชื่อวิชา “ความรู้พื้นฐานในการปฏิบัติราชการ” ซึ่งมีกฎหมายท้องถิ่นเพิ่มเข้ามาจากขอบข่ายของ ก.พ.
• ครูผู้ช่วยภาค ก มีวิชา “ความรู้และลักษณะการเป็นข้าราชการที่ดี” เช่นกัน แต่กฎหมายการศึกษาไปอยู่ในภาค ข

จุดร่วมของทั้งสามสนามคือกฎหมายบริหารราชการและวิธีปฏิบัติราชการ ใครอ่านแกนกลางนี้แน่น จะต่อยอดไปสนามอื่นได้เร็ว

ตารางเทียบโครงสร้างภาค ก และน้ำหนักวิชาความรู้ทั่วไป

ตัวเลขฝั่ง ก.พ. มาจากสรุปเกณฑ์สอบ ก.พ. ของ Thai PBS ซึ่งระบุว่าวิชาข้าราชการที่ดีทุกระดับต้องได้มากกว่าร้อยละ 60 ฝั่งครูผู้ช่วยอ้างอิงข่าวหลักสูตรสอบครูผู้ช่วย 2567 ของ PPTV ใครต้องการรายละเอียดเกณฑ์รอบล่าสุดดูต่อได้ที่บทครูผู้ช่วย 69 ภาค ก ข ค คะแนนและเกณฑ์ผ่าน

ขอบข่ายวิชาข้าราชการที่ดีของ ก.พ. แยกเป็น 5 ด้าน

สำนักงาน ก.พ. กำหนดขอบข่ายวิชานี้เป็นหัวข้อ ไม่ได้บังคับว่าข้อสอบต้องมาจากมาตราไหน สื่อหลักสรุปไว้ตรงกัน 5 ด้าน ซึ่งเป็นกรอบที่ ข้อสอบความรู้ทั่วไป 2570 ฝั่ง ก.พ. น่าจะยังใช้ต่อ หากหลักสูตรไม่ถูกปรับ

• ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน
• หลักการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี
• วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง
• หน้าที่และความรับผิดในการปฏิบัติหน้าที่ราชการ
• เจตคติและจริยธรรมสำหรับข้าราชการ

สังเกตว่าด้านสุดท้ายไม่ใช่การท่องตัวบทล้วน ๆ แต่เป็นโจทย์สถานการณ์ที่ต้องเลือกการกระทำที่เหมาะสม ทักษะเดียวกับข้อสอบการแก้ปัญหาและการตัดสินใจจึงช่วยได้มาก

กฎหมายแม่บทแต่ละด้านและประเด็นที่ควรจำ

เมื่อจับคู่หัวข้อทั้ง 5 ด้านกับกฎหมายที่ควบคุมเรื่องนั้นโดยตรง จะได้รายการตัวบทที่เป็นแกนของ ข้อสอบความรู้ทั่วไป 2570 ดังนี้ (ประเด็นในตารางคัดจากเอกสารของหน่วยงานรัฐและสถาบันการศึกษา)

รายละเอียดเพิ่มเติมที่ควรจำต่อจากตาราง

• วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง เหตุผลของคำสั่งต้องมีข้อเท็จจริง ข้อกฎหมาย และข้อพิจารณาที่สนับสนุนการใช้ดุลพินิจ ถ้าเจ้าหน้าที่ไม่แจ้งสิทธิอุทธรณ์ ระยะเวลาอุทธรณ์ขยายเป็น 1 ปี สรุปจากรายงานของคณะกรรมการวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
• ความรับผิดทางละเมิด ถ้าละเมิดนอกหน้าที่ เจ้าหน้าที่รับผิดเฉพาะตัว และเมื่อมีผู้ทำละเมิดหลายคน แต่ละคนรับผิดเฉพาะส่วนของตน ไม่ใช้หลักลูกหนี้ร่วม อ่านตัวบทได้จากไฟล์ตัวบทที่เผยแพร่โดยหน่วยงานกระทรวงศึกษาธิการ
• บริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี เป้าหมายข้อ “ไม่มีขั้นตอนการปฏิบัติงานเกินความจำเป็น” และ “ประชาชนได้รับการอำนวยความสะดวก” เป็นคำที่มักถูกนำไปสร้างตัวเลือกหลอก

สิ่งที่สอบท้องถิ่นภาค ก เพิ่มจาก ก.พ.

ตามสรุปข้อสอบท้องถิ่นของไทยรัฐ วิชาความรู้พื้นฐานในการปฏิบัติราชการครอบคลุมหมวดกฎหมายต่อไปนี้

• กฎหมายระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน
• กฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งและอำนาจหน้าที่ของ อบจ. เทศบาล อบต. และเมืองพัทยา
• กฎหมายว่าด้วยการกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่ อปท.
• กฎหมายว่าด้วยการบริหารงานบุคคลส่วนท้องถิ่น
• ระเบียบงานสารบรรณ
• การบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี และวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง
• เจตคติและจริยธรรมสำหรับข้าราชการหรือพนักงานส่วนท้องถิ่น

ดังนั้นผู้ที่เตรียม ข้อสอบความรู้ทั่วไป 2570 สายท้องถิ่น ต้องอ่านกฎหมายจัดตั้ง อปท. แต่ละรูปแบบและระเบียบสารบรรณเพิ่มจากชุดของ ก.พ. ผู้สอบรอบก่อนตรวจผลย้อนหลังได้ที่บทดูคะแนนสอบท้องถิ่น 69 ภาค ก ข ค

ครูผู้ช่วย: ภาค ก มีวิชาชื่อเดียวกับ ก.พ. ส่วนกฎหมายการศึกษาอยู่ภาค ข

ในรอบ 2567 ภาค ก ของครูผู้ช่วยมีวิชาความรู้และลักษณะการเป็นข้าราชการที่ดี 50 คะแนน ขณะที่ภาค ข มีวิชา “ความรอบรู้กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติงานและแนวทางการปฏิรูปการศึกษา” 25 คะแนน แปลว่าผู้สอบครูต้องอ่านกฎหมายสองชั้น ชั้นแรกคือกฎหมายบริหารราชการแบบเดียวกับ ข้อสอบความรู้ทั่วไป 2570 สาย ก.พ. ชั้นที่สองคือกฎหมายการศึกษาซึ่งประกาศรับสมัครแต่ละรอบเป็นผู้กำหนดรายชื่อ ผู้ที่สนใจสายครู กศน. ดูเพิ่มได้ในบทข้อสอบครู กศน. ว่าสอบตำแหน่งไหน

สถานะสนามสอบปี 2570 ณ วันที่ 8 พฤศจิกายน 2569

• ก.พ. รอบปี 2569 เปิดรับสมัคร e-Exam วันที่ 7-27 ม.ค. 2569 และ Paper & Pencil วันที่ 14 ม.ค.-3 ก.พ. 2569 ส่วนรอบปี 2570 ยังไม่พบประกาศจากสำนักงาน ก.พ. แนวโจทย์ฝึกรอใหม่อยู่ในบทข้อสอบ ก.พ. 70 แนวฝึกทำ 3 วิชา
• ท้องถิ่น บัญชีจากการสอบรอบ 2568 ยังอยู่ระหว่างใช้เรียกบรรจุ หลัง กสถ. มีมติเมื่อ 17 ก.ค. 2569 ให้ยกเลิกการขึ้นบัญชีผู้มีคะแนนผิดปกติ 5,924 คนและจัดลำดับใหม่ ยังไม่พบประกาศสอบรอบใหม่ ติดตามการเรียกตัวได้ที่ข่าวเรียกบรรจุท้องถิ่นรอบล่าสุด
• ครูผู้ช่วย ยังไม่มีปฏิทินรอบปี 2570 อย่างเป็นทางการ อัปเดตไว้ที่บทกำหนดการครูผู้ช่วย 70

สรุปคือ ข้อสอบความรู้ทั่วไป 2570 ยังไม่มีหลักสูตรฉบับใหม่ประกาศออกมา การเตรียมตัวตอนนี้จึงควรยึดขอบข่ายรอบล่าสุดของแต่ละสนาม แล้วเทียบอีกครั้งเมื่อประกาศรับสมัครจริงออกมา

ลำดับอ่านจากขอบข่ายไปสู่ตัวบท

1. อ่าน พ.ร.บ.ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน ให้เห็นโครงสร้างส่วนราชการทั้งระบบก่อน
2. ต่อด้วย พ.ร.บ.วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง เน้นเรื่องคำสั่งทางปกครอง ความเป็นกลาง และกำหนดเวลาอุทธรณ์
3. อ่าน พ.ร.ฎ.บริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี และจำเป้าหมาย 7 ข้อตามมาตรา 6
4. อ่าน พ.ร.บ.ความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ แยกให้ออกว่ากรณีใดฟ้องหน่วยงาน กรณีใดฟ้องตัวบุคคล
5. ปิดท้ายด้วยมาตรฐานทางจริยธรรม แล้วฝึกโจทย์สถานการณ์ เช่น ชุดในข้อสอบความรู้ทั่วไป 2569 พร้อมเฉลย แนวข้าราชการที่ดี กฎหมาย และเหตุการณ์ปัจจุบัน

ตัวอย่างที่เขียนขึ้นเพื่อฝึก: เจ้าหน้าที่ออกคำสั่งไม่อนุญาตเป็นหนังสือ แต่ไม่ได้แจ้งสิทธิอุทธรณ์ ผู้รับคำสั่งมีเวลาอุทธรณ์เท่าใด (คำตอบ: ขยายเป็น 1 ปี ตามหลักที่สรุปไว้ข้างต้น)

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

หลักสูตร ข้อสอบความรู้ทั่วไป 2570 ของ ก.พ. ประกาศแล้วหรือยัง?

ณ 8 พ.ย. 2569 ยังไม่พบประกาศรอบปี 2570 ควรใช้ขอบข่าย 5 ด้านของรอบ 2569 เป็นหลักไปก่อน

สอบท้องถิ่นต้องอ่านกฎหมายมากกว่า ก.พ. กี่กลุ่ม?

เพิ่มหลัก ๆ 4 กลุ่ม คือ กฎหมายจัดตั้ง อปท. กฎหมายกระจายอำนาจ กฎหมายบริหารงานบุคคลส่วนท้องถิ่น และระเบียบงานสารบรรณ

ถูกฟ้องเรื่องละเมิดระหว่างปฏิบัติหน้าที่ ใครเป็นจำเลย?

ตามมาตรา 5 ผู้เสียหายต้องฟ้องหน่วยงานของรัฐ จะฟ้องตัวเจ้าหน้าที่โดยตรงไม่ได้

ครูผู้ช่วยต้องอ่านกฎหมายการศึกษาในภาค ก หรือไม่?

ตามโครงสร้างรอบ 2567 กฎหมายการศึกษาอยู่ในภาค ข ส่วนภาค ก เน้นกฎหมายบริหารราชการและจริยธรรม

ควรอ่านตัวบทกฎหมายจากที่ไหนจึงจะเป็นฉบับล่าสุด?

ใช้ตัวบทจากราชกิจจานุเบกษาหรือสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา และเช็กฉบับแก้ไขเพิ่มเติมทุกครั้ง

แหล่งอ้างอิง

• Thai PBS ต้องรู้อะไรบ้าง ก่อนสมัครสอบ ก.พ. 2568: https://www.thaipbs.or.th/news/content/347820
• Thai PBS สมัครสอบ ก.พ. 2569 (Paper & Pencil): https://www.thaipbs.or.th/news/content/501059
• Thai PBS สมัครสอบ ก.พ. ภาค ก. (e-Exam) 7-27 ม.ค. 69: https://www.thaipbs.or.th/news/content/500841
• ไทยรัฐ ข้อสอบท้องถิ่น 68 ออกอะไรบ้าง: https://www.thairath.co.th/news/society/2900520
• PPTV สอบครูผู้ช่วย 2567 ตารางสอบ: https://www.pptvhd36.com/news/%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%A1/222142
• PPTV กสถ. มีมติยกเลิกการขึ้นบัญชีข้าราชการท้องถิ่น 5,924 คน: https://www.pptvhd36.com/news/%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87/279808
• สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา รายงานคณะกรรมการวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง: https://www.ocs.go.th/f/2f70b0
• พ.ร.บ.ความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539: https://pnapeo.moe.go.th/wp-content/uploads/2023/11/c11.pdf
• มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช เอกสารกฎหมายมหาชน (ระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน): https://www.stou.ac.th/schoolsweb/law/UploadedFile/%e0%b8%ab%e0%b8%99%e0%b9%88%e0%b8%a7%e0%b8%a2%2011%20%e0%b8%81%e0%b8%a1.%e0%b8%a1%e0%b8%ab%e0%b8%b2%e0%b8%8a%e0%b8%99.pdf
• วารสารวิชาการ ThaiJO (มาตรา 6 พ.ร.ฎ.บริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี): https://so06.tci-thaijo.org/index.php/husocjournal/article/download/252878/175744/994039